Zapomniane. W poszukiwaniu ukrytych miejsc i zaginionych pomników przeszłości w Palestynie
Opis
Autorzy książki zabierają nas w podróż po obecnej i historycznej Palestynie. Krążymy wraz z nimi ulicami Nablusu, Jerozolimy i Jafy. Natykając się na przeszkody i checkpointy, docieramy do rezerwatu przyrody Gamla na okupowanych Wzgórzach Golan i nad brzeg wysychającego Morza Martwego. Zwiedzamy nierzucające się w oczy mauzolea, szukamy śladów wymazanych z mapy wiosek, upamiętnień Nakby i grobów wielkich palestyńskich poetów – Mahmuda Darwisza i Raszida Husajna. Poruszając się po tej coraz bardziej ograniczonej dla Palestyńczyków przestrzeni, przemierzamy całe epoki – od czasów starożytnych po współczesność.
Raja Shehadeh i Penny Johnson próbują odtworzyć utracone połączenia: „Niektóre z tych połączeń – piszą – zerwały się wieki temu, ale wciąż przypominają czasy, gdy w naszym regionie krzyżowały się szlaki pielgrzymów, poszukiwaczy przygód i kupców od Bagdadu i Stambułu po Hajfę i Akkę. Inne giną w wirze teraźniejszych spraw, takich jak choćby kategoryczna odmowa uznania Nakby przez Izrael. O dawniejszych czasach szepczą ruiny, na przykład pozostałości architektury bizantyjskiej w At-Tirze, dzielnicy naszego miasta, Ramallah, czy skomplikowane systemy nawadniające z epoki brązu i żelaza oraz piwnice do przechowywania wina odkryte przez archeologów na zboczu wzgórza w pobliżu wioski Dżib, której nazwę nosi dziś izraelski posterunek. Warstwy ludów i cywilizacji – warto pielęgnować pamięć o nich, a nie sprowadzać jej do jednej prostej historii”.
Ta piękna i melancholijna książka jest próbą ocalenia pamięci o miejscach i zamieszkujących je ludziach. Jest też gestem oporu wobec izraelskiej okupacji, która chce usunąć Palestyńczyków z ziemi między Rzeką a Morzem i wymazać ich historię.
Projekt zrealizowany przy wsparciu finansowym Nagrody Krakowa – Miasta Literatury UNESCO, realizowanej przez Krakowskie Biuro Festiwalowe ze środków Gminy Miejskiej Kraków.
O autorach
Raja Shehadeh
Palestyński pisarz i prawnik, jeden z twórców organizacji praw człowieka Al-Hak (Prawda). Po ukończeniu studiów prawniczych w Londynie powrócił do rodzinnego miasta Ramallah. Decyzja o pozostaniu w Palestynie była w jego przypadku aktem oporu wobec izraelskiej okupacji. Raja Shehadeh napisał wiele książek na temat praw człowieka i Bliskiego Wschodu. W Polsce ukazały się: Obcy w domu i Dziennik czasu okupacji. Palestyńskie wędrówki w 2012 roku znalazły się w finale Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego. Cztery lata wcześniej autor odebrał za tę książkę Nagrodę Orwella. W 2024 roku powstała i ukazała się jednocześnie w wielu krajach książka Dlaczego Izrael boi się Palestyny?
Penny Johnson
Wykładowczyni na Uniwersytecie w Bir Zajt. Autorka książki Companions in Conflict: Animals in Occupied Palestine oraz współredaktorka zbiorów Seeking Palestine: New Palestinian Writing on Exile and Home i Shifting Sands: The Unraveling of the Old Order in the Middle East. Mieszka w Ramallah.
Fragment
Spis treści
Recenzje
„Zapomniane” to kolejna lekcja, prawdziwie bezcenna, na temat woli przetrwania, potrzeby zapamiętania tego, co sukcesywnie poddawane jest wyniszczaniu i pada ofiarą bez wątpienia celowych działań mających zafałszować historię.
Michał Nogaś, Facebook.com